Zorg, begeleiding & Coaching
voor 55+
Zorg, begeleiding & Coaching
voor 55+
Na 20 jaar bedrijfsleven, 15 jaar coaching en 10 jaar thuiszorg richt ik me nu op Levensvragen, Terugblikken op je leven en Stervensbegeleiding.
Voor je vragen, je zorgen, je verhaal, diepere gevoelens of wensen. Samen creëren we ruimte voor hetgeen geuit, gezien, gevoeld of nog gedaan wil worden.
Meer over mij weten? Lees mijn blogs of het nieuwe boek.
Ik geloof dat we als mens een bron of een vonk van God in ons hebben die ons kracht, wijsheid en richting in het leven kan geven. De toegangspoort tot deze bron is alleen voor iedereen anders. Ik help mensen graag deze in zichzelf te herkennen.
Mijn ervaring in het werk met ouderen is dat als het leven je immobieler maakt en de beperkingen steeds meer worden, het erg fijn is om deze bron levend in je te voelen. Het is troostrijk en het contact ermee geeft kracht en innerlijke
rust.
Nieuws en interviews
Vervuld oud worden, vredig sterven.
Korte inhoud.
Wat bepaalt of iemand kan genieten van de zoete vruchten van de ouderdom? Deze vraag vormde het uitgangspunt van Bart van Baarsen voor dit boek. Tijdens zijn werk in de thuiszorg zag de auteur zowel ouderen die rust en tevredenheid uitstraalden, als ouderen die worstelden met zingevingsproblemen, eenzaamheid of apathie. Tevens viel hem op dat veel mensen weinig praktisch of geestelijk voorbereid zijn op een overlijden thuis.
Mensen zijn vaak onbekend met het natuurlijke stervensproces en interpreteren veel verschijnselen als lijden, terwijl dat niet het geval hoeft te zijn. Dit komt doordat de geestelijke dimensie van het ster ven niet meer (h)erkend wordt. Ook wordt palliatieve sedatie vaak gezien als wondermiddel voor een rustige dood, maar is dat terecht? Wat bepaalt eigenlijk een vredig sterven? Met deze vragen begon zijn onderzoeksreis.
Dit boek is de neerslag van zijn persoonlijke proces als 70-jarige, van zijn ervaringen als thuiszorgprofessional en van de inzichten die hij op basis van studie en onderzoek heeft opgedaan. Het is een gids voor thuis, gericht op ouderen, hun naasten en mantelzorgers waarin zowel de praktische als de emotionele en spirituele aspecten uitgebreid aan bod komen.
BART VAN BAARSEN (1955) studeerde aan de Landbouwuniversiteit in Wageningen. Na werkervaring in Swaziland en een loopbaan in het bedrijfsleven, voornamelijk in de ICT-sector als consultant en manager schoolde hij zich om tot coach en verzorger van ouderen. Van jongs af aan werd hij geraakt door het mysterie van het leven en zocht hij daarin zijn eigen weg. Dit thema is duidelijk herkenbaar in zijn werk. Tegenwoordig begeleidt hij ouderen bij het terugblikken op hun leven, bij levensvragen en bij de terminale fase thuis.
Dit boek is vanaf nu te bestellen via een email aan bvb@arjuna.nl of online bij www.elikser.nl.
Februari 2026
VERVULD OUD WORDEN, VREDIG STERVEN
Je moet het praten over en doorvoelen van je eigen dood als oudere niet uitstellen. - Bart van Baarsen
Bart van Baarsen (70) schreef een interessant boek over vervuld thuis oud worden en over vredig thuis sterven. Hij baseerde zich op zijn ervaringen als thuiszorgprofessional en deed vijf jaar onderzoek.
Wat bracht je ertoe om een boek te schrijven over vredig (thuis) sterven?
Bart van Baarsen:
"Als thuiszorgmedewerker kwam ik bij stervenden. Bij sommigen ervoer ik heel veel licht om hen heen. Tegelijkertijd spraken mijn collega's over het lijden van de stervende. Veel mensen weten totaal niet wat er bij sterven fysiek, emotioneel en spiritueel gebeurt. Dit leidde uiteindelijk tot het deel over thuis sterven. Later is daar deel twee over thuis oud worden bijgekomen, omdat ik zag dat er zowel ouderen waren die hun creativiteit, hun inspiratiebron verloren hadden, als ouderen die ondanks de beperkingen heel gelukkig waren. Dat laatste intrigeerde me. Wat was hun geheim?
Wat betekent "vredig sterven" voor jou persoonlijk?
"Ik zie sterven als een proces waarbij je ziel wordt losgekoppeld van je lichaam en dat is fysiek, emotioneel en spiritueel een heel intensief proces. Daar heb je helemaal geen controle over en je weet niet waar het toe leidt. De persoonlijkheid kan zich daartegen verzetten, maar dat geeft grote onrust of angst. Vredig sterven betekent voor mij dat ik dan me overgeef aan wat er gebeurt in vertrouwen wat er gaat komen. Ik zie het als de ultieme overgave van mijn ego of persoonlijkheid aan het leven."
Hoe heeft het schrijven van dit boek jouw eigen kijk op de dood veranderd?
"Door regelmatig bij stervende mensen te zijn, werd de dood me meer vertrouwd, maar het lezen van boeken over wat er na de dood gebeurt, gaf eerst angst. Uiteindelijk bleek die angst ongegrond. Ik besef nu, dat de dood in essentie niets verandert. Ik blijf nog steeds dezelfde, alleen zonder lichaam en in een andere dimensie. Dit besef is de vrucht van een heel proces. Het geeft me veel rust en vertrouwen en ik ben daar erg dankbaar voor.
Welke levensles moeten we zeker onthouden uit je boek?
"Dat je praten over en doorvoelen van je eigen dood als oudere niet moet uitstellen. De meeste vitale ouderen denken 'Dat zie ik dan wel, het is nu nog niet aan de orde'. In de praktijk blijkt dat als je dit met overgave doet, je anders tegen het leven gaat aankijken. Dat je andere dingen belangrijk gaat vinden. Dan verandert er wat in je en dat heeft consequenties voor hoe je de laatste fasen van je leven invult en beleeft. Als vitale oudere heb je nog de energie en de tijd om dingen te veranderen, dat heb je vaak op latere leeftijd niet meer. Naast dit emotioneel-spirituele aspect, heeft het ook veel praktische voordelen. Zaken als je digitale nalatenschap regelen, een medische of zakelijke wilsverklaring, je administratie op orde maken voor je naasten, je mantelzorgsituatie in kaart brengen of je huis "ouderenproof" maken, kunnen veel gedoe voor jezelf of je naasten voorkomen. "We zien palliatieve sedatie onterecht als hét wondermiddel tot een rustige dood."
Wat kunnen mensen doen om zich beter voor te bereiden op het einde van het leven?
"Door personeelstekort en bezuinigingen moeten steeds meer thuiszorgtaken door mantelzorg gedaan worden. Het vereist een omslag in ons denken: tot nu toe werd er voor ons of onze ouders gezorgd, nu moeten we het steeds meer zelf gaan doen. Begin door heel concreet stil te staan bij thuis oud worden en sterven en bespreek dan je wensen en zorgen met je naasten. Dat brengt een proces op gang en dan komen vanzelf de zaken naar boven die aandacht nodig hebben.
Welke rol spelen familie en naasten bij een vredig stervensproces?
"De naasten bepalen in hoge mate de sfeer rondom het sterfbed. Dat varieert van de stervende niet los kunnen laten of in zekere mate ontkennen dat er een intens emotioneel en spiritueel stervensproces gaande is tot aan een zeer serene sfeer die heel veel rust, vertrouwen en liefde brengt. Indien een stervende in een bepaalde periode onrustig of angstig is, is een sfeer van liefdevolle aanwezigheid van de naasten heel onder- steunend voor de stervende. Hiertoe helpt het als de naasten meer weten over het emotioneel-spiritueel proces van de stervende en meer bekend zijn met de fysieke stervensverschijnselen, zodat ze deze minder als lijden gaan zien.
Wat is volgens jou het grootste misverstand over sterven?
"Dat als een stervende onrustig of angstig is, palliatieve sedatie de stervende zou helpen vredig te sterven. Voor vredig sterven is overgave van de geest nodig. Door palliatieve sedatie wordt het lichaam rustig, maar dat staat los van de staat van de psyche. Indien de stervende zo onrustig is dat ingegrepen moet worden, kun je beter kiezen voor tijdelijke sedatie, zoals dat in Engeland gebruikelijk is. Daar wordt veel minder dan hier palliatieve sedatie toegepast. In Nederland zien we het gebruik daarvan sterk stijgen omdat we het onterecht als hét wondermiddel tot een rustige dood zien.
Mei 2026 (Hier het artikel downloaden)
VERVULD OUD WORDEN, VREDIG STERVEN
Een spirituele visie, een praktische gids voor thuis
voor ouderen naasten en mantelzorger
Bart van Baarsen
Een spirituele visie, een praktische gids voor thuis
Voor heel veel mensen geldt dat ze een hoge leeftijd bereiken en zich daarbij gedurende vele jaren kunnen voorbereiden op het proces van overlijden. Toch betekent die eindfase van een lange levensweg niet dat we er allemaal in slagen om in harmonie het leven te verlaten.
Bart van Baarsen geeft in zijn boek Vervuld oud worden, vredig sterven tal van nuttige tips en overwegingen om het levenseinde mooier te maken, minder bedreigend. Hij put daarbij uit een rijke ervaring in de thuiszorg. Een diepgaande interesse in het leven is de drijvende kracht geweest die tot dit boek heeft geleid. Het levenseinde kan confronterende vragen oproepen en een groot aantal daarvan wordt in dit boek behandeld. Toch heeft het boek vooral geruststellende elementen. Als je beseft wat zich in het leven van een oudere of stervende kan afspelen, ben je daar beter op voorbereid. Minder angst en meer acceptatie.
Heel relevant is ook de terugblik op het leven, het gesprek aangaan over hoogte- en dieptepunten en het regelen van onaffe zaken. Van Baarsen presenteert een spirituele visie. Op allerlei momenten komen in het boek begrippen voor als de ziel, de geestelijke wereld, het hiernamaals, de andere wereld en zieners. Lezers voor wie deze begrippen niet aansluiten bij hun gedachtengoed of ervaringen zullen hierbij afstand tot de schrijver ervaren.
Zo is de stelling dat het drie dagen kan duren voordat de ziel zich na het overlijden volledig heeft losgemaakt van het lichaam moeilijk te rijmen met de enkele uren waarin in een hospice de schouwarts constateert, de uitvaartverzorger verzorgt, het uitgeleide plaatsvindt, het vervoer wordt geregeld en de schoonmaak van de kamer begint.
Jan Tuit
Juni 2026 (Hier het interview downloaden)